افزایش 7برابری تقاضا برای فیلترشکن به دلیل قطعی اینترنت
بررسی دادهها نشان میدهد میزان افزایش تقاضا برای استفاده از فیلترشکن (ویپیان) در مقایسه با روزهای عادی، رشدی تا ۵۷۹ درصد را تجربه کرده است.
بر اساس گزارشهایی که از سوی پلتفرمهای ارائهدهنده خدمات ویپیان منتشر شده، پس از اعمال قطعی سراسری اینترنت، بازار ابزارهای دور زدن فیلترینگ در ایران با افزایش کمسابقهای در تقاضا مواجه شده است. این آمارها حاکی از آن است که میزان درخواست برای ویپیانها نسبت به شرایط عادی، تا ۵۷۹ درصد افزایش یافته است.
وبسایت Top10VPN در تازهترین گزارش خود، روند تغییرات تقاضا برای فیلترشکن در ایران را پس از خاموشی گسترده اینترنت در تاریخ ۱۸ دیماه بررسی کرده است. طبق دادههای منتشرشده از سوی این مجموعه، همزمان با بازگشت محدود و ناپایدار اینترنت از ۲۸ دیماه، موج تازهای از درخواستها برای دریافت و استفاده از ویپیان شکل گرفت.
اطلاعات Top10VPN نشان میدهد نخستین جهش قابل توجه تقاضا در ۲۸ دیماه ثبت شده است؛ بهطوری که میزان درخواستها نسبت به میانگین ۲۸ روز پیش از آغاز قطعیها، افزایشی معادل ۱۸۷ درصد داشته است.
با افزایش تدریجی پنجرههای دسترسی به اینترنت در روزهای بعد، روند صعودی تقاضا ادامه پیدا کرد و نهایتاً در تاریخ ۳ بهمنماه به بالاترین سطح خود رسید. در این روز، میزان تقاضا برای ویپیان رشد چشمگیر ۵۷۹ درصدی را به ثبت رساند. بررسی نمودارها نشان میدهد که پس از این مقطع، هرچند شیب افزایش تقاضا تا حدی کاهش یافته، اما همچنان سطح درخواستها حدود ۳۴۹ درصد بالاتر از میانگین عادی باقی مانده است.
ثبت جهش ۴۰۰ هزار درصدی در Proton VPN و افزایش ۳۷۵۸ درصدی در VPN Super
در همین حال، سرویس Proton VPN نیز آمار مربوط به ثبتنام کاربران خود را منتشر کرده است. بر اساس اعلام این پلتفرم، درست ۱۰ روز پس از آغاز خاموشی کامل ارتباطات اینترنتی، میزان ثبتنام کاربران ایرانی در این سرویس با افزایشی بیسابقه و معادل ۴۰۰ هزار درصد مواجه شده است.
نمودار ثبت نام روزانه ایرانیها در پروتون ویپیان
نموداری که Proton VPN منتشر کرده، بهروشنی نشان میدهد پس از یک بازه قطعی کامل اینترنت، بهمحض برقراری اتصالهای کوتاه و مقطعی در تاریخ ۱ بهمن، منحنی تقاضا بهصورت ناگهانی و تقریباً عمودی جهش کرده است. این رفتار نمودار بیانگر آن است که کاربران در همان دقایق محدود اتصال، بهشکل گستردهای برای دستیابی به اینترنت آزاد تلاش کردهاند و تقاضا بهطور همزمان و فشرده افزایش یافته است.
در همین راستا، دادههای ارائهشده از سوی سرویس VPN Super نیز از جهشی چشمگیر در میزان استفاده خبر میدهد. بر اساس این آمارها، حجم ترافیک مصرفی ویپیانها پس از بازگشت جزئی اینترنت، در مقایسه با دوره پیش از قطعی، افزایشی معادل ۳۷۵۸ درصد را ثبت کرده است. در نقطه اوج این افزایش، تعداد ۱۱۸ هزار و ۲۶۱ اتصال فعال بهطور همزمان در این پلتفرم ثبت شده که نشاندهنده فشار بیسابقه کاربران برای اتصال به شبکه در بازههای کوتاه دسترسی است.
در این گزارش تأکید شده است که در دوره قطعی کامل اینترنت، میزان ترافیک ثبتشده عملاً به نزدیک صفر رسیده بود. بااینحال، موج اصلی افزایش تقاضا از تاریخ ۲ بهمن شکل گرفت؛ بهطوریکه تنها در فاصله یک ساعت، تعداد اتصالات رشدی ۳۷۶ درصدی را تجربه کرد. این جهش ناگهانی نشان میدهد که کاربران بلافاصله پس از فراهمشدن حداقل امکان دسترسی، بهصورت گسترده برای اتصال مجدد به اینترنت اقدام کردهاند.
ظهور و جهش کانالهای پروکسی
بر اساس دادههایی که «کانال تحلیل شبکههای اجتماعی مجازی» منتشر کرده، قطعی اینترنت باعث تغییر محسوسی در اکوسیستم محتوایی تلگرام شده است. طبق این بررسیها، رفتار کاربران در این بازه زمانی دگرگون شده و تمرکز آنها از ارسال پیام، گفتوگو و دنبالکردن اخبار، به جستوجوی راهکارهایی برای اتصال مجدد به اینترنت و استفاده از ابزارهای دسترسی جایگزین منتقل شده است.
بر پایه این آمار، در فاصله زمانی ۱۹ دیماه تا ۱۲ بهمنماه، بیش از ۶۲۲ هزار محتوای مرتبط با پروکسی، کانفیگ و ابزارهای فیلترشکن در کانالهای تلگرامی منتشر شده است؛ رقمی که از جهش کمسابقه تولید محتوا در این حوزه حکایت دارد.
بررسی جزئیتر دادهها نشان میدهد که در بازه ۱۹ تا ۳۰ دی، همزمان با قطعی کامل اینترنت یا اختلالهای شدید، میزان فعالیت کانالهای پروکسی با کاهش محسوسی مواجه شده بود. بااینحال، از ابتدای بهمنماه و همزمان با بازگشت تدریجی دسترسی به اینترنت، نمودار فعالیت این کانالها روندی صعودی به خود گرفت و به سرعت به اوج رسید.
این الگوی رفتاری بیانگر آن است که بخش قابلتوجهی از تولیدکنندگان کانفیگ و مدیران کانالهای پروکسی در داخل کشور فعالیت میکنند و همزمان با برقراری دوباره اتصال، انتشار محتوا و ارائه خدمات خود را از سر گرفتهاند.
در میان کانالهای فعال در این حوزه، کانال تلگرامی «اینترنت آزاد» بیشترین رشد مخاطب را پس از قطعیهای اخیر به خود اختصاص داده و موفق شده حدود یکمیلیون و ۵۰۰ هزار دنبالکننده جدید جذب کند. پس از آن، کانال «iRo Proxy» با افزودهشدن ۸۰۴ هزار کاربر تازه، در جایگاه دوم از نظر رشد قرار گرفته است.
علاوه بر این دو کانال، کانالهایی مانند «Proxy MTProto» نیز با افزایش قابلتوجه تعداد دنبالکنندگان، در رتبههای بعدی این فهرست قرار دارند؛ موضوعی که نشاندهنده تمرکز گسترده کاربران بر یافتن راهکارهای جایگزین برای دسترسی به اینترنت در دورههای محدودیت است.
جدیدترین اخبار فناوری را در چیپست بخوانید.